Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

Bütün öd daşları əməliyyat olunmalıdırmı? - MÜSAHİBƏ


Tarix:14-09-2016, 22:36 Kateqoriya:Manşet / Müsahibə

Bütün öd daşları əməliyyat olunmalıdırmı? - MÜSAHİBƏAvropa və Türkiyə Fitoterapiya Cəmiyyətinin üzvü, dərman bitkiləri üzrə tədqiqatçı, həkim-fitoterapevt Elnur Rəhimovun Trend-ə müsahibəsi.

- Azərbaycanda öd daşı kimi tanınan xəstəliyin insanlar arasında yayılma səviyyəsi necədir? Kimlər daha çox risk qrupuna aid edilir?

- Əsas risk qrupu qadınlar, xüsusilə qadınların hamiləlik dövrüdür. Xolesterin mənşəli öd daşları qadınlarda daha çox rast gəlinir. Öd daşı digər ölkələrdə olduğu kimi Azərbaycanda da geniş yayılıb.

- Niyə görə kişilərə nisbətən qadınlarda bu xəstəliyə daha çox rast gəlinir?

- Bu, daha çox hamiləliklə əlaqələndirilir. Hamiləliyin 3-cü trimesterində öddə xolesterinin miqdarı artır və hamilə qadınlarda yemək zamanı öd kisəsinin hərəkətliliyi zəifləyir. Bununla da ödün kolloidal stabilliyi pozulur və o, çökməyə meyilli olur. Tədqiqatlar göstərir ki, hamilə qalan qadınların 20-30%-də öd kisəsində çöküntülər əmələ gəlir. Amma hamiləlikdən sonra bu qadınların yalnız 5-12%-də öd daşı inkişaf edir.

Qadınlarda daha çox olan esterogenləri nəzərə alsaq, esterogenlər qaraciyərdə lipoprotein reseptorlarını stimulyasiya edir və qida ilə daxil olan xolesterinin maksimal mənimsənilməsini təmin edir. Bununla da öddə xolesterinin miqdarı artmış olur. Yaş faktoru da önəmlidir. Yaşa dolduqca ödə xolesterin ifrazı artır və öd turşularının yaranması isə azalır. Öd daşları çox alkoqollu içki qəbul edən kişilərdə də yaranır. Alkoqolun uzun müddət qəbulu nəticəsində yaranan seroz kimi qaraciyər xəstəlikləri öd turşularının sekresiyasının azalmasına səbəb olur. Öd turşularının azalması isə xolesterinin həll olunmasında çətinliklər yaradır və onun çökməsinə gətirib çıxarır. Digər tərəfdən, seroz, öd yollarının infeksiyaları kimi qaraciyər xəstəliklərində öddə bilirubinin miqdarı da artmış olur ki, bu da piqment daşlarının yaranmasına gətirib çıxarır.

- Öd daşı hansı səbəblərdən yaranır?

- Öd daşının əmələ gəlmə müxtəlifliyi çoxdur. Əksər hallarda öd daşı tərkibcə xolesterin mənşəli olduğu üçün mübadilə pozğunluğu öd daşının yaranmasına daha çox səbəb olur. Adicə “Seftriakson” antibiotiki 4 gündən çox və intensiv istifadə olunarsa, öddə ilk olaraq, çamur, yəni palçıq, daha sonra daş əmələ gələ bilər. Həmçinin birdən-birə kəskin arıqlama və ya kökəlmə də hazırkı dövrdə ən çox rast gəlinən öd daşı səbəblərindəndir.

- Sağlam qidalanan şəxsdə öd daşı yarana bilərmi?

- Sağlam qidalanan şəxslərdə öd daşı daha az əmələ gəlir. Sağlam qidalananlarda ödün qaraciyərdə yaranması və öd kisəsində emal olunması, eləcə də bağırsaqlarda rahat öz işini görməsi üçün şərait olduğundan ehtimal azdır. Amma 1-2 faiz hallarda öd daşının sağlam qidalanan insanlarda da yaranmasına rast gəlinir.

- Öd daşı diaqnozu ilə həkimə getdiyimiz zaman həkimlərin çoxunun məsləhəti yalnız bu olur: "öddə daşı əritmək mümkün deyil, onu kəsdirin". Həqiqətənmi öd daşının əridilməsi mümkün deyil?

- Heç bir orqan artıq yaradılmayıb və hər birinin öz funksiyası var. "Bütün öd daşları əridilməli və ya əməliyyat olunmalıdır " deyə bir aksiom yoxdur. Əməliyyata göstərişi olan, eləcə də təbii yolla əridilməsi mümkün olan öd daşları var. Bunun üstünə erkən düşülərsə, əksər hallarda əritmək mümkün olur. Bu məsələdə USM, eləcə də rentgen müayinəsinin doğruluğu da önəmlidir. Elə olub ki, öd daşının əridilməsini israr edən pasientlərdə əməliyyat göstərişi çıxıb. Əksər xəstələrə isə əməliyyatın vacibliyini deyiblər, amma əməliyyata ehtiyac olmayıb, daşı əridə bilmişik. Adətən, USM həkimləri daşı görüb “bunu kəsdirin” deyirlər, sonra xəstə müalicə olunduqdan 2-3 ay sonra yenidən USM-ə təkrar yoxlanışa getdikdə onlar məəttəl qalıblar ki, daşlarınız kiçilib və ya əriyib.

- Öd daşının bitkilərlə əridilməsi mümkündürmü?

- Öd daşının təbii yolla əridilməsi mümkündür və bu, müəyyən edilmiş müayinələrdən asılıdır.

- Ödün cərrahi yolla götürülməsi sonralar insan orqanizmi üçün hansı problemlər yarada bilər?

- Öd kisəsinin əməliyyatla xaric olması açıq və laparoskopik olur. Bu zaman ödün hansı göstərişlə xaric olması önəmlidir. Əməliyyatdan sonra yarana bilən fəsadlar da ona uyğun olur. Bəzən tam müayinə olunmadıqda öd yollarında kiçik ölçüdə daş olarsa, əməliyyatdan sonra bu, ağrı verə bilər.

- Ödümüzü necə qoruya bilərik?

- Əsas odur ki daş əmələ gəlmədən öncə onu qoruyaq. Hər səhər yeməkdən 20 dəq əvvəl 10 q solmazçiçəyi və alaqanqal götürüb 200 ml - də dəmləmək və içmək, günorta yeməkdən öncə “Melissa” və ya istiotlu nanə yarpağı (5 q olmaqla) içmək olar. Axşam yeməkdən öncə zəyərək toxumu 1 çay qaşığı toz halına salıb qəbul etmək məsləhətdir.

Karabakhmedia.az










SON XƏBƏRLƏR
Putin və Ərdoğan İdlibdəki vəziyyəti müzakirə ediblər
Folklorşünas İlham Qəhrəmanın tərtibatında Aşıq Alının “Nə qaldı” kitabı çap olunub
Vurulan düşmən təyyarəsi və nuru çəkilən gözlər – Bir döyüşçünün taleyi
Əsəd ordusunun 5 helikopteri vurulub, 309 hərbçi zərərsizləşdirilib
Azərbaycanın “Avroviziya” təmsilçisi bəlli oldu
Oğuzda qonşu qonşusunu güllələyib öldürdü
Prezident İlham Əliyev Ərdoğana başsağlığı verdi
Türkiyədə Faiq Ələkbərlinin daha bir kitabı yayınlandı
Rusiya: “Təyyarələrimiz türk əsgərlərinə hücum təşkil etməyib”
İranda daha 4 deputat koronavirusa yoluxub
Türk ordusu Əsəd qüvvələrini darmadağın edir - VİDEO
Dövlət orqanlarında işə qəbulla bağlı müsahibə elan edildi
Milli Qəhrəman Elman Hüseynovun doğum günüdür - VİDEO
Prezident yeraltı piyada keçidinin açılışında iştirak edib
İdlibdə Türkiyənin 33 hərbçisi şəhid olub
Polisə silahlı müqavimət göstərən şəxs məhv edildi
Azərbaycanın İranla ticarət mübadiləsi kəskin azalıb
Baş epidemioloq: “Əmin ola bilərsiniz ki, bizdə koronavirus yoxdur”
Türkiyə səfiri: "Ərdoğanın Azərbaycana səfərini yüksək dəyərləndiririk"
İlham Əliyev Britaniya Baş Nazirinin ticarət elçisini qəbul etdi
Türkiyə vətəndaşı Bakı aeroportunda öldü
Xocalı soyqırımı: SİYASİ VƏ İDEOLOJİ TƏRƏFLƏRİ
Xətai rayon MKS-nin Mərkəzi Kitabxanasında “Xocalı harayı” adlı anım tədbiri keçirilib
Xocalı soyqırımından 28 il ötür
Azərbaycanda 87 seçki məntəqəsi buraxıldı
Ərdoğanın şərəfinə Bakıda ziyafət verildi
İki ölkə arasında yüksək səviyyəli iclas keçirildi
Şəhid xanımı: “O gecə məhv edilən 68 əzizimdən yalnız birinin qəbrini ziyarət edə bilirəm”
Şəhid əsgərimiz İbrahim Vəliyev dəfn olundu - VİDEO
Ərdoğan: “Azərbaycanla tarixi bir addım atacağıq”