Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

Hacı Muradın kəsilmiş başı Azərbaycana gətirilə bilər (VİDEO)


Tarix:29-12-2015, 05:06 Kateqoriya:Manşet / Tarix

Hacı Muradın kəsilmiş başı Azərbaycana gətirilə bilər (VİDEO)Rusiyalı araşdırmaçı alim, qafqazşünas Rodolf İvanov bu istiqamətdə müəyən addımlar atıb

Məzarı Qaxda, başı Sank Peterburqda, baş daşı isə Bakıda tarix muzeyində olan Dağlı qəhrəman Hacı Muradın başının Azərbaycana gətirilməsi üçün Rusiyalı araşdırmaçı alim, qafqazşünas Rodolf İvanov bu istiqamətdə müəyən addımlar atıb. Araşdırmaçı alim qəhrəmanın başının bədəni ilə birgə Qaxda dəfn olunmasını istəyir. Qax rayonundakı məzarın hazırkı vəziyyəti isə heç də ürəyaçan deyl. Qafqazın qəhrəmanı, məşhur dağlı rəhbərlərdən biri olan Hacı Muradı həyatı boyu izləyən qarışıqlıq, çətinliklər ölümündən sonra da onu tərk etmədi. Hazırda Şəkinin 60 km-də Qaxın Tanqıt kəndində yerləşən qəbri yenə də onun adını eşidənlər, həyat hekayəsini bilənlər tərəfindən ziyarət olunur. 160 ildir ki, başsız bədənin yatdığı məzar indi baxımsız vəziyyətdədir.

Belə ki, adıçəkilən ərazidə yabanı otlar və kol kos qəbrin ərazisini bərbad hala salıb. Heç qəbrin üstündə kimə aid olması ilə bağlı ad-soyad belə yoxdur. Aylar öncə Şəkinin fəxri qonağı olan tanınmış rusiyalı tarixçi, qafqazşünas alim Rudolf İvanov şimal-qərb bölgəsinə səfəri zamanı dağlı qəhramnın məzarını da ziyarət etmişdi. Onun bu ziyarəti tarixi şəxsiyyətə verdiyi dəyərin göstəricisi idi. Hacı Muradın məzarı uzun müddət naməlum qalıb. 1957-ci ildə Tədqiqatçıların Hacı Muradın məzarını açmasından sonra bir neçə fakt üzə çıxdı. Kəllə sümüyünün yoxluğuna, bir qıçın o birindən bir qədər qısa olduğuna görə Hacı Muradın məhz burada dəfn olunması təsdiqləndi. Hazırda isə qəhrəmanın başının bədəni ilə eyni məzarda basdırılması üçün əlindən gələni edən qafqazşünas alim Rudolf Nikolayeviç böyük çətinliklərlə üzləşir. Hətta iki dəfə açılmış qəbrin yenidən tədqiqata ehtiyacı olmasının söylənilməsi isə bu işlə məşğul olanların əslində tarixi məlumatsızlıqlarından xəbər verir.

Hacı Murad haqqında bir-birini təkzib edən məlumatlar onun yaşadığı dövrü də əhatrə edir. Belə ki, bu dağlı qəhrəmanın qorxubilməzliyi çoxlarının ondan çəkinməsinə və qorxmasına səbəb olub. Odur ki, yayılan məlumatlara da birmənalı yanaşmaq olmaz. Ümumiyyətlə isə Hacı Muradın həyatının Nuxa dövrü ilə bağlı bilgilərə görə böyük yazıçı Lev Tolstoya minnətdar olmalıyıq. O, ömrünün qürubunda “Hacı Murad”
povestini yazır və məlumat toplamaq üçün 1852-ci il hadisələrinin şahidlərini axtarır. Əsas mənbə rolunda həmin vaxt Nuxanın polis rəisi çalışmış polkovnik İosif Korqanovun qadını Anna Avessalamaovna və oğlu İvan Korqanov çıxış edirlər.

İosif Korqanov Hacı Muradın öldürülməsi əməliyyatına rəhbərlik etmiş şəxs olmaqdan əlavə, Nuxada Hacı Muradla ən çox ünsiyyətdə olmuş birisi olub. Onun oğlunun Hacı Murad qətlə yetirilərkən 10 yaşı olan İvan Korqanov Lev Tolstoya məktub göndərərək xatirələrini və bilgilərini yazıçı ilə bölüşür. Həmin vaxt anası Anna Avessalamovanın 82 yaşı olduğunu və 50 il əvvəl baş vermiş hadisələri müfəssəl yada sala bilmədiyini yazan İvan Korqanov yazıçıya Hacı Muradın zahiri görünüşü, adətləri, davranışı və qaçışı barədə məlumat verib. Tolstoy isə verilən məlumatlar əsasında onun mərdliyini gözlər önünə sərib. Bəli adı hələ sağlığında əfsanəyə dönmüş Hacı Muradın məzarının bu gün ziyarətçiləri çoxdur. Atalardan bir məsəl var yolnan gedən yorulmaz. Ancaq təəsüflər olsun ki biz bu yolla gedərkən çox yorulduq. Çünki belə tarixi şəxsiyyətin məzarı diqqətdən kənar qaldığı kimi elə onun məzarına aparan yol da ondan geri qalmır. Bu səbədən də məsələ ilə bağlı aydiyyəti qurum olan Qax Rayon mədəniyyət şöbəsinə müraciət etdik. Bildirildi ki, həmin qəbir dövlət tərəfindən qorunan abidələr sırasına daxil edilib.

Hacı Muradın başının Azərbaycana gətirilməsi uzun sürə bilər. Çünki əgər qəbirin bərpası üçün başın gətirilməsini gözləsələr, yenidən orada qəbir olub olmamasını araşdırmaq lazım gələcək.(anspress)



Karabakhmedia.az










SON XƏBƏRLƏR
Prezidentlərin görüşündə işıq söndü
Ziya Bünyadovun oğlu vəfat etdi
Hərbi attaşelər Müdafiə Nazirliyində toplandı
Nizami Paşayev 10 ildən sonra dünya çempionu adını qazandı
Qar yağacaq, yollar buz bağlayacaq – XƏBƏRDARLIQ
Xəstənin öd kisəsindən 4 minə yaxın daş çıxarıldı - HEYRƏTAMİZ ƏMƏLİYYAT
Ərdoğan Moskvadakı Qələbə Paradına dəvət edilib
Fərid Şəfiyev Brüsseldə görüşlər keçirib
Millət vəkili Yevda Abramov vəfat etdi
Belə millət vəkillərimiz də olub!
Yerə yıxılan köməksiz yaşlı qadına lağ edib gülürdülər...
10 hakimimiz FİFA statusunu itirdi
Kağızın keçdiyi tarixi yol
Vilayət Eyvazov sosial şəbəkələrlə bağlı göstəriş verdi
Baş redaktor azadlığa buraxıldı
İmzalar içində Hadi - Elnarə AKİMOVA YAZIR
Azərbaycan yazıçısı ABŞ-ın nüfuzlu mükafatını aldı
Lavrovun səfəri və regiondakı həssas balans – TƏHLİL
Dövlət Komitəsinin sədri gənc könüllüləri təbrik edib - FOTOLAR
İlham Əliyev və birinci xanım Şamaxıda ağac əkdi
Hafiz Hacıyev: "Partiyadan 50-60 nəfərin namizədliyini verməyi düşünürük"
Stalinin ən qəddar cəlladı – 30 min adama ölüm hökmü kəsən Ulrix
Mikayıl Cabbarov erməni nazirin müavininə cavab verib
Tanınmış jurnalist yeni vəzifəyə təyin edildi
Bir gündə 650 min ağac: Şamaxıdan start verildi
İlham Əliyev və Birinci vitse-prezident Şahxəndan türbəsi ilə tanış olublar
“Fənərbağça” komandasının fanatlarından “Traxtur”a dəstək - VİDEO
Brüsseldə Azərbaycanla bağlı dəyirmi masa
Erməni polkovnikdən ŞOK AÇIQLAMA: "Müharibə başlasa, biz heç nə edə bilməyəcəyik"
"Vəzir gəldi ki, bəs, həmin yerləri ermənilər yenə alıb" - Asim Qasımov