Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

400 ildir gələn sellər ondan heç nə qopara bilmir — ULU KÖRPÜ


Tarix:5-02-2019, 13:53 Kateqoriya:Manşet / Abidələr

400 ildir gələn sellər ondan heç nə qopara bilmir — ULU KÖRPÜ

Məcid Mehrani: “Körpütikənləri onun altına yığıb ağır daşlar yüklənmiş arabaları körpünün üzərindən keçirirlər ki, körpü uçsa, altında qalsınlar”

Qax əsrarəngiz təbiəti və orijinal xüsusiyyətlərə malik tarixi abidələri ilə zəngindir. Bunlardan biri də əsrlər keçməsinə baxmayaraq öz möhtəşəmliyini qoruyub saxlayan Ulu körpüdür. İlisu Sultanlığı müstəqil sultanlıq olandan sonra dağların bir-birinə ən yaxın olduğu ərazidə inşa edilib bu möhtəşəm tikili.

Tarixçi Məcid Mehrani deyir ki, ola bilsin, insanlar bu körpü tikilənə qədər İlisu ərazisinə gəlmək üçün çaydan keçib gedirlərmiş. Sonralar bu körpüyə Ulu körpü adını veriblər. Ulu — “qoca”, “köhnə” mənasında işlənən sözdür. Bu körpünün aşağısı bişmiş kərpicdən tağvari tikilib. Deyilənə görə, körpünün tikintisində kirəclə yumurta sarısının qarışığından istifadə olunub. Ona görə də, bu tikili 400 ildir ki, hələ də yaxşı vəziyyətdə qalır. Hətta dəfələrlə bu körpünün üstündən sel suları axıb. Amma yenə də körpü öz möhkəmliyini qoruyub saxlayıb.

“Fikir verin ki, o dövrün bizim üçün primitiv, adi görünən texnologiyası nə qədər qüvvətlidir. Əsrlərdir selin gətirdiyi nəhəng daş, qaya parçalarının zərbələrinə tab gətirib” — deyə tarixçi bildirib.

Mehrani körpünün möhkəm olmasını o dövrün insanlarının işlərinə vicdanla yanaşmaları ilə izah edib: “Əgər insanlar bütün sahələrdə və bütün dövrlərdə bu qədər saf və vicdanla işləsəydilər, nə qədər gözəl abidələrimiz indiyə qədər yaşaya bilərdi”.

Tarixçi onu da qeyd edib ki, Ulu körpü bura gələn turistlərə lazımi səviyyədə təqdim olunmazsa, bu, onlara adi bir tikili kimi görünə bilər: “Çünki onlar daha böyük və daha möhtəşəm körpülər görüblər. Ulu körpünün üzərində digər abidələrdən fərqli olaraq, tanıdılma tablosu yoxdu. Ona görə də burada yaşayan hər kəs bu abidənin tarixiliyinin fərqinə varmalıdır, onun haqqında məlumatlı olmalıdır ki, gələn turistlərə də bu abidənin mahiyyətini anlada bilsin”.

Bəzi mənbələrə görə, haqqında danışdığımız abidə XVII-XVIII əsrlərə aiddir. Lakin Mehrani bu abidənin XVI əsrə aid olduğunu bildirdi: “Ulu körpü, deyilənə görə, təxminən 1555-ci ildən sonra, I Təhmasib tərəfindən İlisu Sultanlığı müstəqil olduqdan sonra qurulub. Rəvayətə görə, onu tikən ustaları bir gün həmin körpünün altına yığırlar ki, körpünün möhkəmliyi yoxlanılacaq. Ağır daşlar yüklənmiş arabaları körpünün üzərindən keçirirlər ki, körpü uçsa, qoy onların başına düşsün. Ağır daş yüklü arabalar körpünün üstündən keçsə də, heç nə baş vermir. Görürlər ki, həqiqətən də körpü möhkəmdir. Əsrlərdir bu körpü öz xalqına xidmət edir, möhkəmliyini qoruyub saxlayır”.


400 ildir gələn sellər ondan heç nə qopara bilmir — ULU KÖRPÜXatırladaq ki, Ulu körpüyə paralel olaraq İlisunu Qaxbaş kəndi və Qax rayon mərkəzi ilə birləşdirən daha bir körpü 80-ci illərdə inşa edilib. Böyük maliyyə vəsaitinə başa gələn, min tonlarla sement, armatur və digər tikinti materialları ilə tikilən “Təzə körpü” dəfələrlə selə tab gətirməyərək uçub. Dövlət bir neçə dəfə onu əsaslı təmir etmək məcburiyyətində qalıb. Yerli əhali hər dəfə selə və onun gətirdiyi sal daşların zərbələrinə tab gətirməyərək zədələnən “Təzə körpü” haqqında deyir ki, “heç Ulu körpüyə baxıb xəcalət çəkmir”.

Şahpəri Abbasova,
Sputnik Azərbaycan

____________________________________________________________________________________________________________










SON XƏBƏRLƏR
Türkiyə yenə Əsəd qüvvələrini vurdu – 60-dan çox ölü
Badamdarda yenidən torpaq sürüşməsi oldu
Bolşeviklərin 39 yaşında güllələdiyi cəsur general HƏBİB BƏY SƏLİMOV
Bu gün AzTV-nin yaranmasından 64 il ötür
Prezident Vladimir Norov ilə görüşdü
TAP kəmərinin tikintisi 92% yekunlaşıb
Suriya sözdə “erməni soyqırımı”nı tanıdı
Paşinyandan Qarabağla bağlı növbəti sərsəm bəyanat
Hadi Rəcəbli deputatlıq uğrunda mübarizədən çəkilir
Ərdoğan: “Dünən Çanaqqala, bu gün Kəşmir, heç bir fərqi yoxdur”
Əməkdar mədəniyyət işçisi Şirin Rzayev vəfat edib
Mədət Quliyev olimpiya çempionuna yüksək vəzifə verdi
İlham Əliyev Kürdəmirə getdi
Nadir şah Əfşarın Türk Birliyi ideyası...
Azərbaycanda ən çox boşanma olan şəhərlər
Ərdoğan: Suriya ordusunu hər yerdə vuracağıq
Ağcabədidə dəhşətli qətl - Ata oğlunu öldürdü
Bakıda xüsusi rayon yaradılır – Eldar Əzizov açıqladı
Sürücülük vəsiqəsi imtahanlarında dəyişiklik edilib
İranda 7 nəfər qar uçqunu altında qalaraq ölüb
DİN-dən MSK qarşısında keçirilən aksiyaya MÜNASİBƏT
Ərdoğandan Əsədə mesaj: Sabah elan edəcəyəm!
Mehriban Sadıqova istefaya göndərildi
XİN Ermənistanın bəyanatına cavab verdi
Azərbaycan yığması Avropa çempionatında 3-cü medalını qazanıb
Dövlət Komitəsində vətəndaşların növbəti qəbulu keçirilib
Bu xəstəliklərin müalicəsi üçün Azərbaycana yeni dərmanlar gətirilib
Azərbaycan millisinin futbolçusu Emil Balayev Azərbaycana qayıtdı – FOTO
Kraliçanın 69 yaşlı qızı Böyük Britaniyanın dəniz piyadalarının komandiri oldu
Rəsmi Kiyev: “İranda təyyarəni vurmağa əmr verən məhkəmə qarşısına çıxarılmalıdır”