Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

AĞDAM CÜMƏ MƏSCİDİNİN İLK AXUNDU — Axund Molla Mustafa Əliyev - 175


Tarix:3-12-2018, 23:40 Kateqoriya:Manşet / Şəxsiyyətlər

AĞDAM CÜMƏ MƏSCİDİNİN İLK AXUNDU — Axund Molla Mustafa Əliyev - 175

Axund Molla Mustafa Ağamalı oğlu Əliyev 1843-cü ildə Şuşa qəzasının Seyidli (indiki Ağdam rayonunun Seyidli kəndi) kəndində anadan olmuşdur. Məqalə “Qarabağın Seyidli oymağı” (I kitab, Bakı, 2017) adlı monoqrafiyam əsasında hazırlanmışdır. Onun soykökü Qarabağın qədim tarixi keçmişə malik Seyidli kəndinin Kərbəlayi Miralılar nəslindəndir. Din xadimləri, tacirləri ilə tanınmış nəsil öz adını Kərbəlayi Mirəlinin (...-1826) adından almışdır. Kərbəlayı Mirəli mükəmməl dini təhsil almış, dövrünün savadlı, nüfuzlu din xadimlərindən sayılmışdır. Kərbəlanı ziyarət etdiyi üçün Seyidli kəndində Kərbəlayi Mirəlı adı ilə tanınmışdır.

Axund Molla Mustafa Əliyevin atası Ağamalı (1808-1848) Kərbəlayi Mirəlinin oğludur. Ağamalı da atası kimi dövrünün savadlı şəxsiyyətlərindən sayılmışdır.

Axund Molla Mustafa Əliyevin həyatı və fəaliyyəti haqqında təəssüf ki, əlimizdə kifayət qədər məlumat yoxdur. O, Ağamalının böyük oğludur. Beş yaşında atası vəfat etmiş, anası Yetər xanımın himayəsində böyümüşdür. İlk təhsilini Seyidlidə almışdır. Sonralar Nəcəfdə ali dini təhsil almışdır. Mədrəsədə oxuduğu illərdə qeyri-adi istedadı, qabiliyyəti sayəsində ərəb, fars dillərini, şəriət elmlərini mükəmməl öyrənmiş, savadlı din xadimi kimi Qarabağa qayıtmışdır. Ağdam Cümə məscidinin axundu seçiləndə otuz yaşlarında olmuşdur. O, Axund Molla Mustafa Əliyev adı ilə Qarabağda savadlı din xadimi kimi tanınmış, müəllimlik fəaliyyəti ilə məşğul olmuşdur. Mükəmməl dini təhsili olduğu üçün ərəb, fars dillərini, şəriət elmlərini tədris etmiş, Qarabağda savadlı din xadimlərinin yetişməsində əhəmiyyətli rol oynamışdır.

Axund Molla Mustafa Əliyev gənc yaşlarından Qarabağın müdrik insanlarından sayılmış, yaşadığı bölgənin ictimai həyatında yaxından iştirak etmişdir.

Axund Molla Mustafa Əliyev iki dəfə ailə həyatı qurmuşdur. Birinci evlilik həyatında Şuşa qəzasının Çəmənli (indiki Ağdamın Çəmənli kəndi) kəndindən olan xanımla evlənmiş, İbrahim adlı oğlu dünyaya gəlmişdir. İkinci dəfə Məşədi Başxanımla evlənmiş, Zülfüqar, Yusif, Nəsir adlı övladları anadan olmuşdur.

Axund Molla Mustafanın övladları Axundov soyadını daşımışdır. Nəsil bu gün də Axundov soyadı ilə tanınır.

Müxtəlif vaxtlarda Ağdam Cümə məscidinin axundu seçilmiş Hacı İbrahim ağa Axundov, Axund Molla Zülfüqar Axundov, barama istehsalı ilə məşğul olmuş, Ağdamda ipək fabrikinin sahibkarlarından sayılmış Məşədi Yusif Axundov və Məşədi Nəsir Axundov Axund Molla Mustafa Əliyevin oğlanlarıdırlar.

Bu il Axund Molla Mustafa Əliyevin anadan olmasının 175 illik yubileyi tamam olur. Ağdam Cümə məscidinin ilk axundu Axund Molla Mustafa Əliyevin həyatı, fəaliyyəti tədqiq edildikcə zamanla layiqli qiymətini alacaqdır.

Orxan Zakiroğlu (Baharlı)
________________________________________________________________________________________________










SON XƏBƏRLƏR
Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyində Xocalı Soyqırımı anıldı
Prezident 2 sərəncam, 2 fərman imzaladı
Qazaxıstan öz milli pul əskinaslarında rus dilindən qurtulmağa qərar verdi
İranda Azərbaycan bayrağını erməni bayrağının altından asanlara GÖZ DAĞI – VİDEO
Aprel döyüşləri qəhrəmanlarımızı unutmayaq! - FOTOLAR
“Ruhani qorxuya düşüb...” - SORĞU
"Cənub Qaz Dəhlizi"nə hansı ölkələr qoşula bilər - professor açıqladı
Rusiyalı ekspert: "Ermənistan işğal etdiyi torpaqları Azərbaycana qaytarmalıdır"
Bəylikdən qaçaqçılığa-qaçaqçılıqdan dövlətin zirvəsinə yüksələn mücahid
"Laçın" tankeri suya buraxıldı - VİDEO
Erməni nazir Qarabağda hərbi əməliyyatların bərpa olunmamasının səbəbindən danışdı
Soydaşımız Niderland mediasında Xocalıdan yazdı
"Xocalı soyqırımı əliyalın xalqımıza qarşı xüsusi amansızlıqla törədilib" - Komitə sədri
“SSRİ-ni belə dağıtdılar” – Putin “Amerika tələsi”ndə/Şərh
Qızını erməniyə ərə verən Ağadadaş Kərimov çeçenlərlə görüşdən qovuldu - VİDEO
Ələkrəm Hümbətovdan erməni və fars sayağı ittihamlar
Zabratda evi yanan köçkünlərə ev verəcək
BŞİH Milli Şuranın 23 fevral mitinqinə icazə vermədi
Koçaryan həbsxanadan Qarabağla bağlı bəyanat verdi
Saakaşvilidən İvanişviliyə mesaj:"Azərbaycan ən kritik anlarında bizi qazsız qoymayıb"
Bakı Dövlət Universiteti Şərqşünaslıq fakültəsinin təşəbbüsü ilə “Xarici dillər gənclərin maraq dairəsində” mövzusunda elmi-praktik seminar keçirilib
"Brüsseldə Xocalı mitinqi üçün hazırlıq görülür" - Elnur Eltürk
İsrail Şərqi Qüdsdə 464 qanunsuz yaşayış binası inşa edəcək
Rəsulzadə haqqında unudulmuş xatirə
Çeçen-azərbaycanlı insidentinin arxasında kimlər var?
“Qızım, bax, sən də Röya kimi olsan - sənin də dördmərtəbəli villan olar...”
Lavrov: "Həmsədrlər yalnız dialoq üçün şərait yaratmağa kömək edə bilərlər"
Prezident: "Sumqayıtın kompleks inkişafı daim diqqət mərkəzindədir"
Proxanov: Ermənistanla Azərbaycan heç vaxt “təkbətək” qalmayacaq
Ermənilər Xocavənddə azərbaycanlıları girov apararkən çəkilmiş görüntülər — VİDEO