Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

AĞDAM CÜMƏ MƏSCİDİNİN İLK AXUNDU — Axund Molla Mustafa Əliyev - 175


Tarix:3-12-2018, 23:40 Kateqoriya:Manşet / Şəxsiyyətlər

AĞDAM CÜMƏ MƏSCİDİNİN İLK AXUNDU — Axund Molla Mustafa Əliyev - 175

Axund Molla Mustafa Ağamalı oğlu Əliyev 1843-cü ildə Şuşa qəzasının Seyidli (indiki Ağdam rayonunun Seyidli kəndi) kəndində anadan olmuşdur. Məqalə “Qarabağın Seyidli oymağı” (I kitab, Bakı, 2017) adlı monoqrafiyam əsasında hazırlanmışdır. Onun soykökü Qarabağın qədim tarixi keçmişə malik Seyidli kəndinin Kərbəlayi Miralılar nəslindəndir. Din xadimləri, tacirləri ilə tanınmış nəsil öz adını Kərbəlayi Mirəlinin (...-1826) adından almışdır. Kərbəlayı Mirəli mükəmməl dini təhsil almış, dövrünün savadlı, nüfuzlu din xadimlərindən sayılmışdır. Kərbəlanı ziyarət etdiyi üçün Seyidli kəndində Kərbəlayi Mirəlı adı ilə tanınmışdır.

Axund Molla Mustafa Əliyevin atası Ağamalı (1808-1848) Kərbəlayi Mirəlinin oğludur. Ağamalı da atası kimi dövrünün savadlı şəxsiyyətlərindən sayılmışdır.

Axund Molla Mustafa Əliyevin həyatı və fəaliyyəti haqqında təəssüf ki, əlimizdə kifayət qədər məlumat yoxdur. O, Ağamalının böyük oğludur. Beş yaşında atası vəfat etmiş, anası Yetər xanımın himayəsində böyümüşdür. İlk təhsilini Seyidlidə almışdır. Sonralar Nəcəfdə ali dini təhsil almışdır. Mədrəsədə oxuduğu illərdə qeyri-adi istedadı, qabiliyyəti sayəsində ərəb, fars dillərini, şəriət elmlərini mükəmməl öyrənmiş, savadlı din xadimi kimi Qarabağa qayıtmışdır. Ağdam Cümə məscidinin axundu seçiləndə otuz yaşlarında olmuşdur. O, Axund Molla Mustafa Əliyev adı ilə Qarabağda savadlı din xadimi kimi tanınmış, müəllimlik fəaliyyəti ilə məşğul olmuşdur. Mükəmməl dini təhsili olduğu üçün ərəb, fars dillərini, şəriət elmlərini tədris etmiş, Qarabağda savadlı din xadimlərinin yetişməsində əhəmiyyətli rol oynamışdır.

Axund Molla Mustafa Əliyev gənc yaşlarından Qarabağın müdrik insanlarından sayılmış, yaşadığı bölgənin ictimai həyatında yaxından iştirak etmişdir.

Axund Molla Mustafa Əliyev iki dəfə ailə həyatı qurmuşdur. Birinci evlilik həyatında Şuşa qəzasının Çəmənli (indiki Ağdamın Çəmənli kəndi) kəndindən olan xanımla evlənmiş, İbrahim adlı oğlu dünyaya gəlmişdir. İkinci dəfə Məşədi Başxanımla evlənmiş, Zülfüqar, Yusif, Nəsir adlı övladları anadan olmuşdur.

Axund Molla Mustafanın övladları Axundov soyadını daşımışdır. Nəsil bu gün də Axundov soyadı ilə tanınır.

Müxtəlif vaxtlarda Ağdam Cümə məscidinin axundu seçilmiş Hacı İbrahim ağa Axundov, Axund Molla Zülfüqar Axundov, barama istehsalı ilə məşğul olmuş, Ağdamda ipək fabrikinin sahibkarlarından sayılmış Məşədi Yusif Axundov və Məşədi Nəsir Axundov Axund Molla Mustafa Əliyevin oğlanlarıdırlar.

Bu il Axund Molla Mustafa Əliyevin anadan olmasının 175 illik yubileyi tamam olur. Ağdam Cümə məscidinin ilk axundu Axund Molla Mustafa Əliyevin həyatı, fəaliyyəti tədqiq edildikcə zamanla layiqli qiymətini alacaqdır.

Orxan Zakiroğlu (Baharlı)
________________________________________________________________________________________________












SON XƏBƏRLƏR
Laçın rayonunun işğal edilməsinin 27-ci ildönümü ilə bağlı ümumrayon tədbiri keçirilmişdir
Dövlət Komitəsində Laçın rayonunun işğalının ildönümü münasibətilə anım tədbiri keçirilib
Xosrov bəy Sultanovun 140 illiyi keçirildi - FOTOLAR
Xosrov bəy Sultanovun 140 illiyi keçiriləcək
İran ABŞ-ı “başına zərbə endirmək”lə hədələyib
Britaniyanın Azərbaycana dair xəbərdarlığına - XİN-dən reaksiya
Mühasirəyə düşmüş 60 nəfərdən çox döyüşçünü xilas edərkən şəhidlik zirvəsinə ucalan Milli Qəhrəmanımız - VİDEO
“Keşikçidağ” Azərbaycana qarşı siyasi təzyiq vasitəsi ola bilməz
Bu gün 32 173 abituriyent qəbul imtahanı verir
“Qarabağ” çempionluğunu "Neftçi" üzərində qələbə ilə rəsmiləşdirib
Azərbaycanlı diaspora sədri karate üzrə dünya çempionu olub
Qarabağla bağlı prinsipial mövqeyimiz dəyişməyəcək
Həyat yoldaşı ilə birgə güllələnən Sovet İttifaqı qəhrəmanı, gənc general kimdi?
Tarixi qələbənin qazanılmasında Azərbaycan xalqının rolu
Həzi Aslanovun ikinci “Qızıl Ulduz”u - ARAŞDIRMA
Bu gün 9 May - Qələbə günüdür
“Həsrət Yolu” erməni girovluğundakı uşaqlarla bağlı layihəyə başladı
Dövlət Komitəsi Şuşanın işğalının 27-ci ildönümü ilə bağlı anım tədbiri keçirib - FOTOLAR
Prezident Xalq artistinə ev verdi
Qoşa Qala qapıları bərpa edilir - FOTO
100 türk hərbçisi Rusiyada təlim keçməyə başlayıb
Şuşanın işğalı Şəhidlər Xiyabanında anıldı - FOTOLAR
Şuşa tarixi haqqında Şuşasız…
"Yatmış" Keşikçidağ: Niyə "Müqəddəs Giorgi" bayramını qonşular Azərbaycanda keçirir - FOTO
Əməkdar jurnalist Elnarə Dərziyeva BDU-nun jurnalistika fakültəsinin tələbələri ilə görüşüb - FOTOLAR
Xurma satanların Ramazan sevinci
Məhəmməd İsmayıl Daniş: Cavanşir elinin nazir oğlu-ARAŞDIRMA
Şuşanın işğalından 27 il ötür
Elnur Eltürkə yeni vəzifə verildi
"Elə etməsinlər ki, biz də Gürcüstana qarşılıqlı iddialarımızı gündəmə gətirək" - POLİTOLOQ