Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

Adımız əməlimizi doğru ifadə etməlidir. Qövmiyyətçilik, milliyətçilik yoxsa millətçilik?!


Tarix:12-11-2015, 03:11 Kateqoriya:Manşet / Yazarlar

Adımız əməlimizi doğru ifadə etməlidir. Qövmiyyətçilik, milliyətçilik yoxsa millətçilik?!

Sərdar ODƏR

Öncəliklə qövmiyyət, milliyət, millət anlayışlarının keyfiyyət fərqlərindən danışaq. Təbii ki, biz bu məsələyə Azərbaycan Türk toplumu çərçivəsindən baxacıq. Çün ki, fərqli yerlərdə bu hal və adlandırma ictimai-siyasi gedişata və dil normalarına uyğun olaraq dəyişə bilər. Ümumi qəbul olunmuş fikir olaraq M.Ə.Rəsulzadənin də əsərlərində (Milli dirilik) etnik birliklərin üçpilləli iyerarxiyası və onların ictimai fərqlilikləri verilmişdir. Onin fikrincə qövmiyyət yalnız nəsil və dil birliyini ehtiva edir. Yəni bir ata-babadan yaranma və bir dildə danışan kiçik bir tayfaya qövmiyyət məfhumunu aid etmək olar. Milliyyət də isə artıq qan qohumluğu amili öz əhəmiyyətini itirir, dil və mədəniyyət birliyi ön plana keçir. Millətə gəlincə isə millət, dil birliyi, adət və axlaq birliyi, tarixi birlik və dini birliyin məcmusunun culğalaşmasıdır.

Bu anlayışları, onların daşıdığı mənanı sözlə ifadə etsək və sənət, peşə bildirən şəkilçi əlavə etsək qövmiyyətçi, milliyətçi və millətçi sözləri ortaya çıxacaq. İndi biz nəyi savunmalıyıq?! Və ya nəyi savunuruq? qövmiyyətçilik prinsipi ilə tayfaçılığımı, kiçik məhəlli birlik olan milliyətçiliyimi, yoxsa bütövlük düşüncəsinin məhsulu olan Millətçiliyimi?

Bəzən biz hansını etdiyimizi bilmirik və ya etdiyimiz işin səviyyəsini bilsək belə adını düzgün ifadə etmirik. Dövləti olan və geniş dövlət ideyasının -Turan, Bütöv Azərbaycan - daşıyıcısı olan şəxsin özünü milliyətçi adlandırması doğru deyil. Bu mənada ki, bu elmi yöndən doğru sayılmır. Özünü "milliyətçi" adlandıra bilər, ancaq daşıdığı ideya məntiqi olaraq milliyətçiliyə yox, millətçiliyə xas bir ideyadır. Millət sözü milliyət sözündən daha geniş və böyük anlama gəldiyi üçün millətçilik, milliyətçiliyə görə daha böyük anlamdadır. Bu barədə M.Ə.Rəsulzadə qeyd edir: "Millət, milliyət üzvlərinin əksəriyyətinin öz mədəni və milli diriliyini dərk etdiyi zaman yaranır". Burdan belə anlmaq olar ki, etnosun iyerarxiyasının millət mərhələsində olan toplum və ya onun fərdi milliyət mərhələsində olandan daha çox inkişaf etmişdir, bütövləşmişdir. M.Ə. Rəsulzadə millətin milliyətdən əsas fərqini milləti təşkil edən fərdlərin milli mənlik şüuruna malik olmasında görürdü. Milli mənlik şüuru dedikdə toplumum mədəni və siyasi anlamda istiqlala ərməsi başa düşülür. O qeyd edirdi ki, (Milli Tesanüd, s. 25) "Toplum yalnız dövlət olmaq əzmini göstərdiyi və bunda israr etdiyi zaman millət olur". Bizim müstəqil Dövlətimiz var, biz 1918 28 mayda və 1991-ci il 18 oktybrda bütün dünyaya göstərdik ki, Azərbaycan Türkləri millət olmaq əzmindədirlər. Millət olmaq əzmini sübuta yetirmiş olan toplum bu əzmi qoruyub saxlamaq üçün Millətçi olmalıdır, milliyətçi yox.

Karabakhmedia.az










SON XƏBƏRLƏR
Türkiyənin Vitse-prezidenti sabah Azərbaycana səfərə gəlir
Qəhrəmana bərabər qəhrəman: Bitməyən müharibənin döyüşçüləri - FOTOLAR
Piyadalara qarşı cərimələri yol polisi yazacaq - RƏSMİ
Kremlin Qarabağ blefi: Sözdən işə nə zaman keçiləcək?
Bakının işğaldan azad edilməsinin 101-ci ildönümü ilə bağlı tədbir keçirilib - FOTOLAR
Azərbaycan hərbçiləri Almaniyada təlimdə iştirak edirlər
Tramp: Misir Prezidenti mənim sevimli DİKTATORUMDUR
Qazaxıstanda silah anbarı partladı
Türkiyədə ard-arda iki güclü zəlzələ olub
Yaponiyada yüz yaşı tamam olanların sayı 71 mini keçdi
Mirşahin Ağayevə medal verildi
Türkiyə Qarabağ müharibəsində Azərbaycana niyə kömək etmədi? - Kod adı ZƏFƏR olan türk genaralı danışdı - EKSKLÜZİV
Türkmənistan-Azərbaycan iqtisadi əməkdaşlığına dair müzakirələr aparılıb
Türkiyədə siyasi proseslər DƏYİŞİR - Ərdoğanın partiyası niyə parçalanır?
Putin müsəlmanlarla araq içdi – “İmamların 3-də…” - VİDEO
MƏQSƏD SƏTTAROV KİMDİR? - I YAZI
Azərbaycan Türk fəlsəfəsindən yarpaqlar: ŞEYX MƏHƏMMƏD XİYABANİ- III Yazı
Əhməd Davudoğlu AKP-dən istefa verib
Özbəkistan Türk Şurasının üzvü olacaq
2020-ci il üzrə dövlət büdcəsinin gəlir və xərcləri
“Təlimlər döyüş qabiliyyətinin artırılmasına xidmət edir” - Müdafiə naziri
Qarabağ icması Fransa hökumətinə çağırış edib
Piyadaları cərimələyən post-patrul əməkdaşlarının səlahiyyətlərinə xitam verilib
İnsanın soykökünün saxtalaşdırılması onun şərəf və ləyaqətinə qarşı hörmətsizlikdir
Mehriban Əliyeva Kürdəxanıda parkın açılışında - FOTO
Rövşən Rzayev: "Həmsədrlər Azərbaycanın işğal altında olan torpaqları ilə bağlı qətiyyətli mövqe nümayiş etdirməlidirlər"
İşğal olunmuş ərazilərlə bağlı qanun niyə qəbul olunmur? - Deputatdan pessimist CAVAB
Diaspor Komitəsi İstanbuldakı Mübariz İbrahimov adına məktəbin problemlərini nəzarətə götürdü
Nuri Paşanın 1920-ci ildə Böyük Britaniya mətbuatına verdiyi MÜSAHİBƏ
Prezdent Bakı Dövlət Peşə Təhsil Mərkəzinin açılışında