Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

14 fevral - “ağıldan kəmlərin bayramı” və ya “əxlaqsızlığın son gecəsi”


Tarix:13-02-2018, 22:44 Kateqoriya:Manşet / Cəmiyyət

14 fevral - “ağıldan kəmlərin bayramı” və ya “əxlaqsızlığın son gecəsi”Sevgidən dəm vurmağa həvəsim olmasa da, bu mövzuya bir əl qatmaq istədim. Dedim görüm, nə baş verir, niyə bu camaat hay-həşirə düşüb yenə. İki gün öncə bir tanış xanımın “səncə, nişanlıma 14 fevralda nə alım” sualı məni yuxudan qəfil oyatdı, anladım ki, sən demə bu Valentin əminin ölüm ildönümü gəlir qarşıdan. Hərzamankı kimi araşdırım dedim, qarşıma çox məlumatlar çıxdı. Biri Valentini müqqəddəs saydığını, biri homoseksual olduğunu, biri günahsız, biri ölümə layiq olduğunu və s. kimi qeyd edir və fikrində qətidir. Amma yekdilliklə qəbul olunan əsas məqam odur ki, bu bizə məxsus bayram və ya gün deyil.

Az və ya çox şəkildə bugünün tarixi haqqında məlumatlar hər kəsə bəllidir. Lakin çoxluq etibarı ilə yazılanlar da nağıldan kənar deyil. Ona görə yazılan “tarixi” aspektlərə toxunmaq istəmirəm, sadəcə bir neçə məqamı bildirəcəm.

Ümumən Valentin günü ilə bağlı bilgilərdə qeyd edilir ki, haqqında bəhs edilən keşiş imperatorun əmrinin əleyhinə çıxaraq, gizlicə əsgərlərin kəbinini kəsirmiş. Tarixdən də bilindiyi kimi əsgərlərə yalnız düşərgə şəraitində evlənmək qadağan edilmişdi. O zaman düşərgə şəraitində olan, bir şəhərdən o biri şəhərə köç edən orduda qadağan və təqib olunan xristian dininin keşişi Valentin nə gəzirmiş? - Cavab Yoxdu. Üstəlik Avqustin “Xristianlığa aid 6 suala cavab” kitabında qeyd edir: “İsa tərəfdarlarının həyatın ən vacib işləklərinə aid heç bir ayinləri yoxdur”.

Rus filosofu Vladimir Slovyov da öz kitabında yazır ki, “Xristianlıq özünün erkən dövrlərində heç bir dini ayini ehtiva etmirdi”. Bəli, hadisələrin baş verdiyi 269-cu ildə xristianlıqda dini qaydada kəbin kəsmək ənənəsi və qaydası olmadığı halda, Valentin hansı qaydaya, hansı dini ayinə görə kəbin kəsirmiş?

Valentin, Papa Helasiusun dövründə, 496-cı ildə kilsə tərəfindən müqəddəs elan olunub və fevralın 14-ü Müqəddəs Valentin Günü kimi qeydə alınıb. Papanın məhz bu tarixi seçməsinin isə əsaslı səbəbi var. Çünki o dövdə Romada bir vaxtlar bütpərəstlik dövründən qalmış Kəbin ilahəsi Yunonun və Pan tanrısının adıyla bağlı ədəbsiz bir bayram varmış. Hər il fevralın 14-də qadınlar və kişilər Erotizm tanrısı Luperkalinin şərəfinə bir yerə yığılaraq, ədəbsiz qaydaları olan şənlik keçirərmiş. Qaydalara görə, cavan qızlar kişilərə sevgi məktubları yazaraq qutuya atarmışlar, sonra kişilər bu məktubları çıxararaq, bəxtlərinə düşən gözəllə eşqbazlıqla məşğul olurmuşlar. Və beləcə Papa ədəbsiz bayramı unutdurmaq üçün fevralın 14-də məhəbbətə görə edam edildiyi haqda dini rəvayətlərdə adı keçən keşiş Valentini müqəddəsləşdirir, onun adıyla bağlı təzə bayram “kəşf eləyir”.

Bir sıra bilgilərdə qeyd edilir ki,Valentin həbsxanada ikən öz rahib dostuna, “səni sevirəm”, ”sənin Valentinin” başlıqlı məktublar yazırmış. Düzdür, bəzi mənbələr də yazır ki, bu məktublar onun həbsxanada ikən vurulduğu qadına ünvanladığı məktublar olub. Əgər birinci variant doğrudursa, demək ki, homoseksual keşişin bayramını canfəşanlıqla qeyd etməyə üz lazımdır. Ona görə dua edək ki, heç olmaya ikinci variant gerçək olsun, yoxsa biyabırçılıq!

Yaramaz keşişi sevənlərin diqqətinə onu da çatdırım ki, 1969-cu ildə Roma Katolik Kilsəsi, Papa Helasiusun bu səhvini düzəldir və keşiş Valentini kilsənin müqəddəslər siyahısından çıxararaq, Müqəddəs Valentin Günü bayramının keçirilməsini məsləhət görmür. Bu siyahıdan çıxarılma isə o anlama gəlir ki, sevimli keşişin elə əməlləri varmış ki, o siyahıya layiq deyil. Hətta məhz bu səbəbdəndir ki, Rusiyada hər il bu bayramda millətçilər, xristianlığın bəzi məzhəblərinin davamçıları ilə bu günü daha təntənəli keçirən cinsi azlıqların nümayəndələri arasında dava-dalaş düşür.

Oxuduğum yazılardan birində maraqlı məqam diqqətimi çəkdi. Belə ki, “Almaniya bugünü psixi cəhətdən sağlam olmayanların günü kimi qeyd edir və siz fevralın 14-də Almaniyada olsanız, dəlixanaların pəncərələrindən, eyvanlarından asılan güllərə, qırmızı lentlərə təəccüblənməyin, çünki onlar hamı üçün yox, məhz ağıldan kəmlər üçündür.”

Əlbəttə hansısa bayramı qeyd etmək hərkəsin öz biləcəyi işdir. Bunu kimsə qadağa edə bilməz. Amma hərhalda biraz düşünmək gərəklidir. Nəyi, kimi, nə üçün müqəddəsləşdiririk. Çünki zamanla bu dəyərlərimizə çevrilir.

Nərmin Məmmədli










SON XƏBƏRLƏR
Dərbənddə xüsusi əməliyyat zamanı 11 İŞİD tərəfdarı məhv edilib
XI Qızıl Ordunun Azərbaycanı işğal etməsindən 98 il ötür
"Erməni cəmiyəti müharibənin başlanmasından çox narahatdı" — Hərbi ekspert
Məhəmməd Hadinin insan haqqında düşüncələri
“26 Bakı komissarları” barədə tarixi həqiqət
Ermənistanda daha 3 nazir istefa verdi
“Rusiya və Qərb Ermənistanda yeni lider uğrunda mübarizəyə başlayacaqlar”
İlham Əliyev Böyük Britaniyada görüşlər keçirir
Şahbaz Quliyev düşmən əsirliyindən ailəsinə video göndərib
Bakıda yeni metro stansiyası istifadəyə veriləcək
Paşinyan Rusiya səfiri ilə Qarabağı müzakirə etdi
ABŞ-ın bütün təhdidlərinə rəğmən, Rusiya Türkiyənin tələbi üzrə hərəkətə keçdi
Azərbaycan əsilli amerikalı alim: "Düşünürəm ki, Azərbaycanda bu uğurları qazanmaq çox çətin olardı"
Saakaşvili: “Paşinyanın artıq Moskva ilə problemləri var”
Sarkisyan Ermənistanın hakim partiyasının sədrliyindən də istefa verib
Ramiz Mehdiyevə Rusiyanın “Şərəf” ordeni təqdim olunub
Müəllimlərin işə qəbulu qaydaları yenilənəcək
"Yeni hakimiyyətin formalaşması Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllinə müsbət təsir göstərməyəcək" - POLİTOLOQ
“Rayon camaatı şəhərə gələnə qədər buradakılar quş uçururdu” – Rəşid Mahmudov
Nalbandyan Moskvaya getdi
"Karabakh TV yaratmaq lazımdır..."- Təklif
Gəncədə məcburi köçkünlərin məskunlaşdığı sanatoriyada yanğın olub
Arif Paşa: “Biz həm Dağlıq Qarabağ erməniləri, həm də Ermənistanla savaşırdıq” - MÜSAHİBƏ
Ermənistanda hakim koalisiya dağılıb
İlham Əliyevin Türkiyə səfəri başa çatdı
Yerevana əlavə qüvvə yeridilib, vəziyyət nəzarətdən çıxır
Maşını saxlatdırıb sürücünün qulağını kəsdilər - Lənkəranda olay
Prezident İlham Əliyevin andiçmə mərasimi keçirilib
Paşinyan küçələrdən çəkilməsə Azərbaycan hücum edəcək?
Serj Sarkisyan Ermənistanın baş naziri oldu