Qarabag Media
Haqqımızda Əlaqə

İranda İsmayılizm təriqətinin yaranması


Tarix:17-10-2017, 16:16 Kateqoriya:Manşet / Araşdırma

 İranda İsmayılizm təriqətinin yaranması VII əsrdə İranda İsmayılizm təriqətinin və XI əsrdə İsmayılizm dövlətinin yaranmasının səbəbləri haqqında...

VII əsrdə altıncı şiə imamı olan Cəfər Sadıx imamlığı öz böyük oğlu olan İsmayıla vermədi. Səbəb isə İsmayılın şərab içməsi olmuşdur. İsmayıl isə atasından əvvəl vəfat etdi. Bu səbəbdən də şiə təriqətinin daxilində parçalanma baş verdi. Şiələrin müəyyən hissəsi imam kimi İsmayılın oğlu Məhəmmədi qəbul etdilər.

Bağdadda oturan xəlifə tərəfindən təqib olunan İsmayıllı cəmiyyətinin üzvləri gizlənmək məcburiyyətində qaldılar. Bundan sonra onlar xalq arasında belə şayiə yaymağa başladılar ki, Mehdi adında yeni imam gələcək və o, insanlara irqindən və dinindən asılı olmayaraq xoşbəxtlik gətirəcəkdir.
VIII-IX əsrlərdə İsmayıllı cəmiyyətində yenidən parçalanma baş verdi. Bu dəfə özünün imam Əlinin və Peyğəmbərin qızı Fatmanın nəslindən olduğunu elan edən Ubeydulla adlı şəxs Fatimilər xilafətinin Tunisdə yaranmasının əsasını qoydu. Bu xəlifə dövləti 909-cu ildən 1171-ci ilə kimi hakimiyyətdə qalmışdır. Fatimilər xilafətində dövlətin rəsmi dini İsmayılizm təriqəti olmuşdur.

İranda İsmayılizm cəmiyyətinin üzvləri tərəfindən başlanan xalq üsyanına başçılıq etmək Həsən ibn Sabbaxın adı ilə bağlıdır. Həsən ibn Sabbax rəhbər, təşkilatçı İsmayılizm cərəyanının ideologiyasını ifadə və müdafiə edən şəxs olmuşdur. Əlamut qalası İsmayıllılar tərəfindən 1090-cı ildə tutulmuşdur. Həmin vaxt İsmayıllı dövlətinin yaranma tarixi hesab olunur. Əlamut qalası sıldırım qayalarla əhatə olunmuş və o dövrün hərbi texnikasına görə alınmaz qala olmuşdur. İsmayıllı dövləti nə Səlcuq, nə də Fatimilər xəlifəsinə tabe deyildi.

Həsən ibn Sabbaxın otuz beş illik hökmranlığı dövründə Əlamut qalasında heç kəs açıq olaraq şərabdan istifadə etməmişdir. Bu qanunu pozduğuna görə Həsən ibn Sabbax öz doğma oğlu Məhəmmədi dar ağacından asdırmışdır.

Həsən ibn Sabbax xalq üsyançılarına başçılıq etmiş şəxslərdən fərqli olaraq varlanmaqdan və şəxsi sülalə qurmaqdan, hakimiyyəti oğlanlarına verməkdən imtina etmişdir.
Məşhur italyan səyahətçi Marko Polo İsmayıllılar və onların terrorçu hazırladıqları haqqında yazmışdır.

Ələddin adlı qoca iki dağın arasında yerləşən dərədə böyük və əla bir bağ yaratmışdır. Bu bağı heç yerdən görmək və ora getmək mümkün deyildir. Həmin bağda ən gözəl imarətlər və saraylar tikilmiş idi. Bu bağın daxilində kanallar çəkilmiş, kanalların birindən şərab, digərindən süd, başqasından bal və özgəsindən su axırdı. Burada ən gözəl qızlar və qadınlar bütün musiqi alətlərində çalıb oxuyurdular.

Qoca Ələddin öz adamlarına bu bağın Peyğəmbər Məhəmmədin təsvir etdiyi cənnətə oxşadığını deyirdi ki, cənnətdə də insanlar istədikləri qədər kanallarda axan şərab, süd, bal və sudan istifadə edəcəklər.

Qoca bu bağa öz istəyinə uyğun olaraq beş, on, bəzən iyirmiyə qədər gənc oğlanları seçər, onları anaşa vasitəsilə yuxuya verdirib sonra bağda oyadardılar. Oyanmış gənc özünün harada olmasını soruşanda ona sən cənnətə düşmüsən deyirdilər. Burada qızlar və qadınlar bütün günü mahnı oxuyar, oynayar və oğlanların bütün arzularını yerinə yetirərdilər.

Müəyyən vaxtdan sonra qocanın əmrinə uyğun olaraq gəncləri yenidən anaşa ilə yuxuya verib onun yanında oyadardılar. Oğlanlar bağda gördüklərini qocaya danışardılar. Onlar qocanın peyğəmbər olmasına inanar və onun tapşırıqlarını yerinə yetirərdilər.

Qoca tərəfindən öldürülmək və ya qorxutmaq üçün seçilmiş şəxslər dövlət başçıları olurdular. Ona görə də çoxlu sayda dövlət başçıları, hökmdarlar və zadəganlar qocaya xərac, hədiyyə və bəxşiş verirdilər.

Qoca tərəfindən öldürülmüş ən məşhur şəxs Səlcuq sultanlarından Alp Arslan və Məlik şaha otuz iki il vəziri olmuş Nizami mülk və Hersoq Konrad olmuşdur.

1257-ci ildə Ələmut qalası monqol xanı Xulaqi tərəfindən tutulmuş və bununla da İsmayilliyə dövləti tarixdən silinmişdir.

Hal-hazırda İsmayıllı təriqətinin üzvləri Pakistanda, Suriyada, Tacikistanda, Şərqi Afrikanın Zənzibar adasında və Pamir dağlarında yaşayırlar.

Məhəmməd QARAKİLSƏLİ










SON XƏBƏRLƏR
Müdafiə Nazirliyinin rəhbər heyətinin toplanışı keçirilib
Faiq Ələkbərli İstanbulda Uluslararası simpoziuma qatılıb - FOTOLAR
“Polislər bizi şərlədi, onlara cinayət işi açıldı” – Həmyerlilərimizin başına iş gəldi
Ermənilər tərəfindən bir gündə vurulan Azərbaycan və Yuqoslaviya təyyarələri
Makedoniyalı siyasətçi: ”Şəhid Mübariz İbrahimov Balkan türklərinin qəhrəman oğludur”
94 YAŞLI FENOMEN — Bu gün Şirməmməd Hüseynovun doğum günüdür
Qarabağ bəylərbəyliyi: ETİMOLOGİYASI, ƏRAZİSİ VƏ SƏRHƏDLƏRİ
Qənirə Paşayeva himn müzakirələrinə etiraz etdi
Oqtay Əsədov jurnalistlərə çağırış edib
Ərdoğan Suriya ilə bağlı sensasion bəyanat verdi
Prezident şəhid vərəsələrinə verilən 11 mindən danışdı
Qarabağda erməni əsgər minaya düşdü
Rusiya Ermənistanda zirehli texnikaların dağlıq relyefdə təlimlərini keçirdi
Angela Merkel Avropa Birliyi ölkələrindən səfirlikləri Qüdsə köçürməməyi xahiş edib
"Sultan Inşaat MMC "- endirimli qiymət paketləri təkilif edir
Prezident Mingəçevirə yeni icra başçısı təyin etdi
Gürcüstan müxalifəti növbədənkənar parlament seçkiləri tələbi ilə fasiləsiz aksiyalara başlayır
Nazirlikdən xəbərdarlıq: Yollar buz bağlayacaq
Şəhid qızından millət vəkilinə MÖHTƏŞƏM CAVAB: "İçində atamın nəfəsi var" - FOTO
Türkiyədə böyük əməliyyat: 4328 nəfər tutuldu
Qaxda yol qəzası olub, xəsarət alan var - FOTO
ABŞ kilsə zəngini 100 ildən sonra Filippinə qaytardı
Sabahın HAVASI: Yağış və qar yağacaq
Maksim Şevçenko: "Ermənistan Laçın, Cəbrayıl, Fizuli və başqa rayonları Yeltsin rejiminin dəstəyi ilə işğal edib"
Ehtiyatlı olmaq lazımdı
Dərdin çiçəkləmə dövrü - Rüstəm Kamal yazır
Dərdin çiçəkləmə dövrü - Rüstəm Kamal yazır
Avstraliya Qüdsü rəsmən İsrailin paytaxtı kimi tanıdı
"Nərmin Şahmarzadəni cinayət məsuliyyətinə cəlb etmək lazımdır"- Millət vəkili
Ramiz Rövşənin doğum günüdür - "Bağışla, bağışla, məni bağışla"